Hướng dẫn tự xét nghiệm HIV: cách dùng bộ kit và bước tiếp theo

01

Chọn kit được phép tại nơi bạn sống

Tự xét nghiệm HIV có thể dùng dịch miệng hoặc máu đầu ngón tay, tùy sản phẩm được cho phép tại quốc gia. Hãy lấy kit từ nhà thuốc, phòng khám, tổ chức cộng đồng hoặc chương trình chính thức đáng tin cậy. Kiểm tra niêm phong, hạn dùng, cách bảo quản và tình trạng phê duyệt.

Không dùng kit hỏng, đã mở, hết hạn hoặc bảo quản sai. Tránh sản phẩm không thể xác minh nhà sản xuất, hướng dẫn, phê duyệt hoặc số hỗ trợ. Sản phẩm và quy định khác nhau nên cần dựa vào cơ quan y tế địa phương.

02

Chuẩn bị sự riêng tư, thời gian và hỗ trợ

Chọn nơi sạch, đủ ánh sáng và không bị gián đoạn. Dành đủ thời gian cho mọi bước và chỉ đọc kết quả trong khoảng thời gian ghi trong hướng dẫn. Đặt hẹn giờ thay vì ước lượng.

Quyết định trước bạn có muốn ai đó sẵn sàng qua điện thoại hay ở gần không. Lưu số của dịch vụ có thể giải đáp hoặc xét nghiệm tiếp. Điều này hữu ích nếu kết quả phản ứng, không hợp lệ hoặc khiến bạn khó xử lý cảm xúc một mình.

• Đọc hết hướng dẫn trước khi lấy mẫu.
• Kiểm tra yêu cầu tránh ăn, uống, đánh răng hoặc sản phẩm miệng trước xét nghiệm dịch miệng.
• Rửa và lau khô tay nếu hướng dẫn yêu cầu.
• Đặt kit trên bề mặt ổn định và không trộn bộ phận từ các kit khác nhau.

03

Làm đúng hướng dẫn của bộ kit

Các kit dùng mẫu, thời gian và cách hiển thị khác nhau. Chỉ dùng dụng cụ, dung dịch và thứ tự của kit đó. Không thêm mẫu, tái sử dụng bộ phận hoặc đọc trước hay sau thời gian quy định.

Nếu có chất lỏng đổ, thiếu bộ phận hoặc không chắc đã lấy mẫu đúng, hãy gọi hỗ trợ của nhà sản xuất hoặc dịch vụ được đào tạo. Đoán có thể biến một kết quả không hợp lệ dễ xử lý thành lo lắng không cần thiết.

04

Đọc kết quả mà không xem sàng lọc là chẩn đoán

Âm tính nghĩa là kit không phát hiện kháng thể HIV nhưng nhiễm mới có thể còn trong giai đoạn cửa sổ. Phản ứng nghĩa là cần xét nghiệm tiếp, chưa tự chẩn đoán HIV. Không hợp lệ nghĩa là vạch kiểm soát không hoạt động hoặc mẫu kết quả không thể hiểu.

Ảnh chụp có thể gây nhầm vì ánh sáng, xử lý của máy ảnh và thời điểm làm các vạch trông khác. Nếu chưa chắc, hãy làm theo hỗ trợ của kit hoặc hỏi người được đào tạo. Không đăng công khai thông tin sức khỏe có thể nhận dạng để nhờ người lạ đọc kết quả.

05

Kết nối kết quả với dự phòng hoặc chăm sóc

Sau kết quả âm tính, cân nhắc xét nghiệm lại, PrEP, bao cao su, dụng cụ tiêm vô trùng hoặc xét nghiệm STI. Nếu có thể phơi nhiễm trong 72 giờ, hãy đánh giá PEP khẩn cấp dù tự xét nghiệm âm tính vì kit không loại trừ nhiễm rất gần đây.

Sau kết quả phản ứng, sắp xếp xét nghiệm khẳng định với dịch vụ đủ chuyên môn. Nếu HIV được khẳng định, điều trị hiệu quả luôn có sẵn. Nếu không hợp lệ, dùng kit mới được phép hoặc xét nghiệm tại cơ sở. Mục tiêu ở mọi kết quả là một bước tiếp theo rõ ràng, không đổ lỗi.